Theo nguyên tắc, dàn lạnh điều hòa thường lắp trong phòng để làm mát, còn dàn nóng đặt bên ngoài để tản nhiệt. Tuy nhiên, trên thực tế vẫn có nhiều người vì điều kiện hoặc thói quen mà lắp cả hai bộ phận cùng một vị trí. Liệu cách lắp này có thực sự phù hợp và gây ảnh hưởng gì đến hiệu quả sử dụng? Điện Lạnh Sapa sẽ phân tích chi tiết trong bài viết dưới đây.
Nguyên lý hoạt động của điều hòa, máy lạnh
Cấu tạo và nguyên lý vận hành của điều hòa chính là yếu tố quyết định đến cách lắp đặt sao cho thiết bị hoạt động bền bỉ và đạt hiệu quả cao nhất.
Điều hòa không khí hiện nay được chia thành 2 loại chính:
- Điều hòa 1 chiều (máy lạnh): chỉ có chức năng làm mát.
- Điều hòa 2 chiều: vừa làm lạnh vào mùa hè, vừa sưởi ấm vào mùa đông.
Một chiếc điều hòa cơ bản sẽ gồm hai bộ phận chính:
- Dàn lạnh (indoor unit): đặt trong phòng, đảm nhiệm việc hấp thụ nhiệt và tỏa khí lạnh.
- Dàn nóng (outdoor unit): đặt ngoài trời, có nhiệm vụ thải nhiệt ra môi trường.
Bên trong dàn lạnh là hệ thống ống dẫn gas kết nối với dàn nóng, chứa một loại môi chất đặc biệt gọi là gas lạnh (môi chất lạnh). Đây chính là “chìa khóa” giúp điều hòa có thể làm mát hoặc sưởi ấm.
1. Quy trình làm lạnh của điều hòa
Bay hơi và hấp thụ nhiệt: Gas lạnh trong dàn lạnh sẽ bay hơi ở nhiệt độ thấp, nhờ vậy hút nhiệt từ không khí trong phòng. Lúc này, không khí nóng được loại bỏ, thay vào đó là luồng khí mát mẻ, giúp hạ nhiệt độ phòng.
Nén và đẩy ra ngoài: Hơi gas sau khi bay hơi được hút về máy nén, nén lên áp suất và nhiệt độ cao, rồi đưa đến dàn nóng.
Thải nhiệt ra môi trường: Tại dàn nóng, quạt thổi hơi gas nóng ra môi trường bên ngoài. Khi mất nhiệt, gas ngưng tụ thành chất lỏng, đi qua ống mao dẫn để hạ áp suất và nhiệt độ, rồi tiếp tục trở lại dàn lạnh để bắt đầu một chu trình mới.

2. Quy trình sưởi ấm của điều hòa 2 chiều
Khi kích hoạt chế độ sưởi, điều hòa sẽ đảo chiều hoạt động nhờ bộ phận van đảo chiều:
- Lúc này, cục nóng ngoài trời trở thành dàn lạnh, còn cục lạnh trong nhà trở thành dàn nóng.
- Gas từ cục ngoài trời (ở thể khí, áp suất thấp, nhiệt độ cao) được dẫn qua van đảo chiều rồi đi vào máy nén.
- Sau khi nén, gas có áp suất và nhiệt độ cao sẽ đi vào dàn trong nhà (nay đóng vai trò dàn nóng), tỏa nhiệt để sưởi ấm không gian.
- Quá trình tuần hoàn tiếp tục giúp duy trì hơi ấm đều đặn trong phòng.
Nhờ cơ chế luân chuyển liên tục giữa dàn nóng – dàn lạnh và môi chất gas lạnh, điều hòa có thể làm mát nhanh chóng vào mùa hè và sưởi ấm hiệu quả vào mùa đông.
Lắp đặt dàn nóng và dàn lạnh của điều hòa cùng một chỗ có được không?
Theo nguyên lý hoạt động, dàn lạnh điều hòa phải đặt trong không gian cần làm mát, còn dàn nóng buộc phải lắp đặt bên ngoài để thải khí nóng ra ngoài môi trường. Đây là yếu tố bắt buộc để điều hòa vận hành ổn định và hiệu quả.
Nếu cố tình lắp cả dàn nóng và dàn lạnh trong cùng một phòng, hậu quả sẽ xảy ra ngay lập tức: lúc mới bật, khu vực gần dàn lạnh có thể mát, nhưng khu vực gần dàn nóng sẽ nóng hầm hập kèm tiếng ồn lớn. Chỉ sau một thời gian ngắn, toàn bộ căn phòng sẽ trở nên oi bức bởi hơi nóng từ dàn nóng không được thoát ra ngoài, trong khi dàn lạnh không đủ công suất để cân bằng lại.

Nguyên nhân là dàn nóng có nhiệt độ rất cao, kèm theo quạt thổi khí mạnh khiến nhiệt độ trong phòng tăng nhanh. Điều này buộc điều hòa phải hoạt động hết công suất, dẫn đến:
- Điện năng tiêu thụ tăng đột biến
- Điều hòa nhanh chóng quá tải, dễ hỏng chỉ sau vài ngày
- Không gian mất thẩm mỹ vì sự cồng kềnh, ồn ào
- Phòng không mát mà còn nóng hơn so với ngoài trời
Rõ ràng là việc lắp đặt dàn nóng và dàn lạnh trong cùng một phòng hoàn toàn sai nguyên tắc, gây hại cả cho thiết bị lẫn người sử dụng. Vì vậy mà bạn tuyệt đối không nên thực hiện cách lắp đặt này.
Để đảm bảo máy lạnh được lắp đặt đúng kỹ thuật, hãy liên hệ Điện Lạnh Sapa – đơn vị chuyên thi công, lắp đặt, bảo trì và sửa chữa máy lạnh uy tín tại TP.HCM. Với đội ngũ kỹ thuật viên tay nghề cao, trang thiết bị hiện đại và quy trình chuẩn, chúng tôi cam kết mang đến cho bạn giải pháp tối ưu, tiết kiệm và bền bỉ nhất.